อีกหนึ่งภาพยนตร์ที่น่าจับตามองใน Netflix เรื่องนี้มาจากประเทศสเปน เป็นอีกหนึ่ง Netflix Original สัญชาติสเปนที่มาแรงไม่แพ้ซีรีส์เรื่อง Money Heist ที่เปิดทางสู่สตรีมมิ่งชื่อดังนี้ล่วงหน้าไปก่อนแล้ว
Author: Pacharee Klinchoo
คนชั้นบน คนชั้นล่าง และผู้ร่วงหล่น
ภาพยนตร์ดิสโทเปียนความยาวเพียง 1.34 ชั่วโมงนี้เล่าเรื่องราวของโกเรง นักโทษที่เข้ามาอยู่ในคุกแนวตั้งเพื่อแลกกับ ‘ใบรับรอง’ อะไรบางประการ โดยเงื่อนไขของการอยู่ในคุกแนวตั้งนี้คือ แต่ละชั้นจะมีเพื่อนร่วมคุก 2 คนอยู่ร่วมห้องขังเดียวกัน และในแต่ละวันอาหารชั้นเลิศจะค่อยๆ ถูกส่งลงมาจากชั้นบนไล่ลงมา เมื่อมาถึงชั้นล่างเข้า อาหารก็จะหมดไป เรื่อยๆ จนกระทั่งคนที่อยู่ในชั้นล่างสุดต้องฆ่ากันเองเพื่อลดจำนวนประชากร หรือแม้กระทั่งกินเนื้อเพื่อนร่วมห้องขังเพื่อที่จะต่อชีวิตไปให้ได้
และเมื่อครบกำหนดเวลาหนึ่งเดือน นักโทษทุกคนจะถูกย้ายไปอีกชั้นหนึ่งโดยไม่สามารถรู้ล่วงหน้าเลยว่า ตัวเองจะได้ไปอยู่ชั้นใด และที่สำคัญคือ… ไม่มีใครตอบได้อย่างเต็มปากว่า แท้จริงแล้ว ห้องขังสุดสยองนี้มีกี่ชั้นกันแน่
เพื่อนร่วมห้องของโกเรงผู้อยู่มานานกว่า และมีกำหนดจะครบเวลาในอีกไม่นาน เขาจะต้องทำอย่างไรก็ได้เพื่อให้ตัวเองอยู่รอดออกไปเพื่อ ‘ใบรับรอง’ บางประการ… ซึ่งอาจจะเป็นใบผ่านอะไรบางอย่างเพื่อให้เขาได้มีชีวิตที่ดีกว่าที่เป็นอยู่ก็เป็นได้
ในขณะเดียวกัน โกเรงเองก็พยายามที่จะต่อต้าน วิพากษ์ วิจารณ์ และพิสูจน์ระบบเฮงซวยดังกล่าวโดยเสนอแนวคิดว่า ถ้าหากว่าทุกคนรับประทานอาหารให้ ‘พอดี’ เฉพาะส่วนที่ตัวเองต้องการ ทุกคนในคุกทุกชั้นก็จะสามารถมีอาหารกินพอเพียงได้ในแต่ละวัน… ทว่า… ผู้ที่เคยอยู่ชั้นล่าง และเคยเห็นความอดอยากนั้นมาต่อหน้าแล้ว จะสามารถหยุดยั้งอาการหิวโหยและกอบโกยของกินตรงหน้าเมื่อตัวเองขึ้นมาอยู่ชั้นบนได้อย่างไร? ในขณะที่ผู้ที่เคยอยู่ชั้นบนในวันนี้ จะเชื่อมั่นได้อย่างไรว่าตัวเองจะสามารถมีกินพอให้ปากท้องอิ่มไปได้ในวันหน้า หากไม่กอบโกยเสียตั้งแต่ครั้งที่ตัวเองยังได้อยู่ชั้นบนกว่าคนอื่นเช่นนี้?
ซึ่งใครก็ตามที่ไม่สามารถทนรับข้อจำกัดอันโหดร้ายเช่นนี้ได้ ก็จะกลายเป็นผู้ร่วงหล่นลงมาในช่องที่นำอาหารไปให้ทุกคนนั่นเอง
ความเหลื่อมล้ำโดยฐานราก และความพยายามเปลี่ยนแปลงมัน
การนำเสนอความเหลื่อมล้ำของภาพยนตร์เรื่อง The Platform นี้ไม่ได้ถูกซ่อนไว้อย่างซับซ้อนอะไรใดๆ ทั้งสิ้น คุกปิศาจนี้แสดงให้เป็นอย่างชัดเจนว่ามนุษย์ถูกแบ่งเป็น ‘คนชั้นบน’ และ ‘คนชั้นล่าง’ และด้วยประสบการณ์ที่แตกต่างของคนในแต่ละชั้นนั้น ทำให้เกิดพฤติกรรมที่เชื่อกันว่า ‘เป็นพื้นฐานอันเห็นแก่ตัวของมนุษย์’ ที่จะกอบโกยเข้าตัวเองให้ได้มากที่สุด
ซึ่งโกเรงเป็นตัวเอกที่พยายามพิสูจน์ว่าความเชื่อนั้นผิด… และให้เราตั้งคำถามว่า แท้จริงแล้ว ความเชื่อเหล่านั้น ถูกหรือผิดอย่างไรกันแน่?
สิ่งหนึ่งที่วรรณกรรมยูโทเปียนำเสนอให้กับเราก็คือ ‘ภาพความสิ้นหวัง’ อันเกิดจากฐานราก และการวางระบบในสังคมมาตั้งแต่แรก เป็นความสิ้นหวังในแบบที่ไม่มีมนุษย์หน้าไหนจะสู้ เปลี่ยนแปลง หรือถอนรากถอนโคนมันได้ ซึ่ง The Platform เองก็ไม่ใช่ภาพยนตร์ยูโทเปียที่ต่างไปมากมายนัก
อย่างไรก็ตาม… แม้ว่าโกเรงจะได้ไปเจอเพื่อนร่วมห้องขังที่ตายไปแล้วล่วงหน้า แต่ในวินาทีที่เขาสามารถส่งเด็กน้อยผู้ไร้เดียงสาขึ้นจากก้นหลุมที่ลึกที่สุดไปสู่ปากหลุมที่ดูเหมือนว่าจะมีความหวังมากกว่านั้น ใช่วินาทีที่ภาพยนตร์เรื่องนี้กระตุ้นให้คนดูอย่างพวกเราลุกขึ้นมาปฏฺิวัติเปลี่ยนแปลงกฎเกณฑ์เดิมๆ แบบที่โกเรงพยายามบอกเรามาตลอดเรื่องหรือเปล่า?
เรายังไม่ได้รับคำตอบใดๆ จากคำถามที่เราตั้งไว้ แต่เราแอบเชื่อลึกๆ ในความหวัง ศรัทธา และจิตวิญญาณที่ดีของมนุษย์ที่ถูกถ่ายทอดผ่านตัวละครอย่างโกเรงว่ามันยังดำรงอยู่ แม้ในโลกดิสโทเปียก็ตาม
คุณเชื่ออย่างเราไหม?
รับชม The Platform ได้ที่ www.netflix.com